حافـــــــــــظانه

بامدّعی مگوئید اســــرار عشق ومستی

پیش از اینت بیش از این اندیشه‌ ی عشّاق بود

چهارشنبه 22 شهریور 1396


پیش ازاینت بیش ازاین اندیشه‌ی عشّاق بود


مهــــرورزّیِ تـو با ما شُــــــــهره‌یِ  آفاق بود


دربعضی از نسخه‌ ها، در این غزل بیت دیگری بشرح: " پیش از این کاین نُه رواقِ چرخِ اخضر بَرکشند   /   دورِ شاهِ کامکار و عهد بو اسحق بود " دیده شده که شاهدی روشن بر این ادّعاست که این غزل خطاب به "شاه شیخ ابواسحاق" سروده شده است .

می‌فرماید : قبل از این نسبت به عاشقان توِجهِ بیشتری می‌کردی و بیشتربه فکرشان بودی . اظهار وابرازِ محبّت تو به ما، زبانزدِ اقصی نقاطِ جهان و تمام اهلِ عالم بود.مامشهور به لطف توبودیم. ......   

ابواسحاق سرداری لایق و حکمرانی دانشمند بود. در علم نجوم دست داشت و خود نیز شعر نیکو می سرود چنان که دو رباعی زیر را آن گاه که می خواستند او را از زندان برای کشتن ببرند، سروده و بر دیوارِ زندان به یادگارنوشت:

افسوس که مرغِ عمر را دانه نماند

امید بهیچ خویش و بیگانه نماند

دردا و دریغا که درین مدّتِ عمر 
از هر چه بگفتیم جز افسانه نماند

با چرخ ستیزه کار مستیز و برو 
با گردش دهر در میاویز و برو

زین جام جهان نما که نامش مرگ است 
خوش درکش و جرعه بر جهان ریز و برو

شاه ابواسحاق نسبت به فضلا و دانشمندان علاقه و محبتّی خاص داشت و دربارش مأمنِ اهل علم و ادب بوده است.

....شاه شیخ ابواسحاق وحافظ دارایِ روابطِ خاصِ عاطفی وپیوندِدوستی بودند وحافظ دراین غزل از همنشینی بااویادکرده است.البته بارهاگفته شده که مدحِ در غزلیاتِ حافظ بهانه ای برایِ خَلقِ مضامینِ متنّوعِ شاعرانه وعارفانه بوده ومتفاوت ازمداحی هایِ سایرِشاعرانست.

راستی خاتمِ فیروزه یِ بواسحاقی

خوش درخشید ولی دولتِ مستعجل بود

یاد باد آن صحبت شبـها که با نوشین لبان

بحث سـرّ عشق و ذکر حلقه‌ی عشّاق بود

یادش بخیر آن شبهایی که در مجلسِ اُنس همراه وهمدل باشیرین لبان، دورِهم می نشستیم وسخنان شیرینی از رازِ عشق رد وبدل می شد و یادی از محافلِ عاشقانه می‌کردیم .

حافظ زگریه سوخت بگو حالش ای صبا

باشاهِ دوست پرورِ دشمن گدازِ من

پیش ازاین کاین سقف سبزوطاق مینابرکشند

منظر چشم مرا ابـروی جانان طاق بـود

سقفِ سبز : آسمان ، گنبدخضرا   

طاق مینا : استعاره از آسمان   

منظر : نظرگاه ، منظره ،

طاق درمصرعِ دوّم ایهام دارد : 1- سقف هلالی  2- تک وتنها  3- ایوان  4- طاقچه دراینجاهرچهارمعنا موردِنظر شاعربوده است.

حافظ در اینجابه نکته یِ عارفانه ای اشاره می کند وآن اینکه ؛ قبل از خلقتِ آسمانها و زمین، دل و جانِ عاشق ما وجود داشته و از همان زمان زیباییهایِ معشوق (کمانِ ابرویِ جانان) موردِ توّجه ما بوده و به او عشق می‌‌ورزیده‌ایم.

نبودرنگِ دوعالم که رنگِ الفت بود

زمانه طرحِ محبّت نه این زمان انداخت

از دمِ صبح ازل تا آخرِ شام ابـد

دوستیّ ومهربریک عهدویک میثاق بود

دم : هنگام  ، وقت   

ازل : زمان بی سر‌آغاز   

ابد : زمان بی سرانجام   

از همان روز نخست ، رسمِ مهرورزی و محبّت(عاشقی) بر یک عهدوپیمانِ استوار بسته شده و تا ابد بر همین پیمان پایدار خواهد ماند.

مرا روزِ ازل کاری بجز رندی نفرمودند

هرآن قسمت که آنجارفت ازآن افزون نخواهدبود.

سایه‌یِ معشوق اگرافتادبرعاشق چه شد؟!

ما به اومحتاج بودیم او به مامشتاق بـود

سایه : حمایت ، انعکاس ، توّجه    وعنایت

چه شد :چه ایرادی دارد؟ تعجبی ندارد

چنانچه معشوق سایه‌یِ لطف و حمایتش رابر عاشقِ دلداده‌ انداخته‌است، تعجّبی ندارد زیرا ما عاشقان نیازمندِ توّجه ِاو بودیم و او(معشوق) نیز متقابلاً به مااشتیاق داشت ومیلش براین بودکه به ماتوّجه وعنایت کند.اونازکندمااظهارِنیازکنیم،عاشقی یک سودایِ دو طرفه  میانِ عاشق ومعشوق است،وصدالبته تفاوت میانِ این دوبسیار:

میانِ عاشق ومعشوق فرق بسیاراست

چو یار ناز نمــــاید شما نیاز کنـــید

حُسنِ مهرویانِ مجلس گرچه دل می‌بردودین

بحث مادر لطفِ طبع و خوبیِ اخلاق بـود

  اگر چه در مجلس زیبا رویانی حضور داشتند که زیبائی هایشان دل و دین را از کف می‌ربود ولی ما بی خبر در باره‌یِ نیک سرشتی و نیکوییِ اخلاق بحث می کردیم ، ما ازحدودِ اخلاقی خارج نمی شدیم وروابطمان براساسِ ارزش هایِ اخلاقی بود.

رویِ خوبت آیتی ازلطف برماکشف کرد

زآنزمان جزلطف وخوبی نیست درتفسیرِ ما

بر در شاهم گدائی نکته‌ای در کار کرد

گفت برهرخوان که بنشستم خدارزّاق بود

یک نفرفقیردردرگاهِ پادشاه (نکته‌ای درکارم کرد) موضوعِ مهمّی رابه من یادآور شد،گفت : بر سر هر سفره‌ای که نشستم دیدم تنها خداونداست که روزی رسان است. به عبارت دیگر: نیاز خود را فقط به خداوندبگو وبر در پادشاه هم اظهارِنیازنکن . ملاحظه می شودکه بااینکه غزل درمدحِ پادشاهست،لیکن حافظ بی هیچ واهمه ای،اعتقاداتِ شخصیِ خودرامطرح می سازد وبابیانِ حقایقِ نغز ونکته های لطیف،توّجهِ پادشاه ودیگران به زوال پذیری وناپایداریِ تمامِ قدرتها درمقابلِ اراده یِ ذاتِ بی همتا، معطوف می دارد.

ای گدایانِ خرابات خدایارِشماست

چشمِ انعام مَداریدبه انعامی چند

رشته‌یِ تسبیح اگربگسست معذورم بدار

دستم اندردامن ساقیِّ سیمین ساق بود

زبانِ کنایه آمیز وطنزوطعنه یِ حافظ برای برجسته سازیِ حقایق، هیچ حدومرزی ندارد،پادشاه وگدا نمی شناسد، شیخ وشاب راملاحظه نمی کند واغلبِ اوقات ازخطوطِ قرمزِ مذاهب وادیان نیزبی هیچ اِبایی عبورکرده وهمه چیز راازدمِ تیغِ تمسخر می گذراند.او مطالبی راکه دردوره یِ خفقان و حاکمیّتِ تندروهایِ خشک مذهب، هیچ کس قادربه طرح آنهانیست، باشهامت وجسارت بیان می کند تااگرچنانچه قراراست باطرحِ آنها اتّفاقِ شومی رخ دهدو بلایی ازآسمان نازل گردد ،زودتر رخ دهد....

باطنز وطعنه می فرماید: اگر ذکر و وِردِمذهبیِ من قطع گردیدوبندِ تسبیحِ من پاره شد،دلیلِ قابلِ قبول وموجّهی دارد،زیرا آن زمان من دست به دامنِ ساقیِ بلورین ساعد وبازو (معشوق) بودم وآنقدر مدهوشِ زیباییهایِ اوشده بودم که متوجّهِ پاره شدنِ تسبیح نشدم.(برتریِ عشقبازیِ آگاهانه بامعشوق وبه زیرِسئوال بردنِ عبادتِ ناآگاهانه) 

" واج آرایی " که عبارتست ازتکرارِ یک حرف دریک مصراع یابیت،دراینجا رخ داده وتکرارِ حرفِ "س"سببِ ایجادیک موسیقیِ دلنشین درپس زمینه یِ الفاظ شده است .

رشته ودانه هایِ تسبیح درنظرگاهِ حافظ نمادِ 

ریاکاری وچیزی بیش از دام نیست.  اوکه جزبه 

عشق نمی اندیشد هرگزتسبیح به دست نمی 

گیرد! اوبه جای گرفتن ِ تسبیح دردست، بندبندِ 

انگشتان دستِ دوست راگرفته وذکردوست 

داشتن می گوید.


زِرَهم میفکن ای شیخ به دانه هایِ تسبیح

که چومرغ زیرک افتد نفتد به هیچ دامی

درشبِ قـدراَرصبوحی کرده‌ام عیبم مـکن

سرخوش آمدیاروجامی درکنارطاق بـود

صبوحی کردن: شرابِ بامدادی نوشیدن   

همان توضیحی که دربیتِ قبلی داده شد براین بیت نیز صدق می کند. (برجسته سازیِ عشقبازیِ صادقانه بامعبود به جایِ عبادتِ ریاکارانه)

اگر در سحرگاهِ شبِ قدر به جایِ عبادت ورازونیازشراب نوشیده‌ام واقدام به روزه خواری کرده‌ام بر من خرده مگیر، زیرا ازیکسو یارم مستانه و شادمان آمد وازسویِ دیگر جامِ شرابی آماده یِ نوشیدن در طاقچه بود،همه چیز خودبخودمهیّاگردید و من ناچار وبی اختیار شراب نوشیدم. صبوحی همان "ثلاثه‌ی غسّاله" است درقدیم هنگام سحرگاهان، سه جام شراب می‌نوشیدند: یکی برای دفعِ خمارِ مستی شب پیش ، یکی برای شستشویِ معده و سوّمی برای شاد و سرخوش بودن در طول روز.

ساقی حدیثِ سرو وگل ولاله می رود

وین بحث باثلاثه یِ غسّاله می رود.

شعرحافظ درزمان آدم اندرباغ خُـلد

دفترنسرین وگل رازینت اوراق بـود

باغ خُلد : بهشت   

دراین بیت شاعرمبالغه کرده وبه زبانِ طنز،ازخودستایش می کند ومی فرماید: ابتدای خلقت،آن زمانی که حضرت آدم هنوز در بهشت زندگی می‌کرد، شعرِ حافظ بوده و بر رویِ برگ هایِ گلها نوشته شده بوده وزیب وزیورِ گلهایِ  بهشتی بود.....الحق که راست فرموده واین ابیات قطعن بررویِ گلهایِ بهشتی نقش بسته تاطراوت وزیباییِ آنها هزارچندان گردد.

درآسمان نه عجب گربه گفته یِ حافظ

سرود زهره به رقص آورد مسیحا را   

 


http://viagrayosale.com/
چهارشنبه 28 شهریور 1397 05:13 ق.ظ

You said it very well..
cialis 05 cialis for daily use ou trouver cialis sur le net cialis flussig cialis italia gratis rezeptfrei cialis apotheke precios cialis peru cialis qualitat cialis great britain cialis flussig
http://viagraky.com/
پنجشنبه 15 شهریور 1397 08:25 ب.ظ

You said it very well.!
cialis savings card where to buy cialis in ontario cialis patent expiration cialis 20 mg cost dosagem ideal cialis we choice free trial of cialis cialis bula cialis for bph cialis kamagra levitra buy cialis sample pack
canadian drugs
چهارشنبه 14 شهریور 1397 01:01 ب.ظ

Terrific information. Thanks a lot!
online pharmacies in usa canadian drug canada pharmaceuticals online pharmacy near me pharmacy times online pharmacies of canada cialis canadian pharmacy no 1 canadian pharcharmy online canada medications information pharmacy canada
Buy generic viagra
سه شنبه 13 شهریور 1397 02:46 ب.ظ

Really all kinds of helpful knowledge!
buy sildenafil online uk get a prescription online for viagra where can you buy viagra from buy generic viagra online canada purchase viagra can i buy viagra online online viagra prescription what is viagra where can i buy viagra pills sildenafil prescription
cialisky.com
دوشنبه 12 شهریور 1397 12:20 ب.ظ

Wow a good deal of terrific advice!
bulk cialis cialis generico en mexico i recommend cialis generico buying brand cialis online we like it cialis soft gel cialis flussig cialis cuantos mg hay tesco price cialis cialis generique we like it safe cheap cialis
cialisvipsale.com
یکشنبه 11 شهریور 1397 08:14 ب.ظ

Terrific data, Thanks a lot.
generic cialis levitra cialis per paypa cialis daily buy cialis cialis for sale south africa buy cialis cheap 10 mg trusted tabled cialis softabs cialis dosage we recommend cheapest cialis safe dosage for cialis
http://viabiovit.com/kopen-viagra-zonder-recept.html
سه شنبه 23 مرداد 1397 08:05 ق.ظ

Thanks a lot, Awesome information.
uk viagra online lowest price viagra how to buy cheap viagra online low price viagra pills viagra order online uk viagra online pharmacy usa how to order viagra prices for viagra pharmacy viagra prices generic viagra uk pharmacy
trenton
چهارشنبه 13 تیر 1397 12:46 ب.ظ
I'm reаlly enjoying the theme/design օf yⲟur blog.
Do yߋu eᴠer run into any web browser compatibility pгoblems?A couple
of mmy blog visitors һave complained about my website not
operating correctly in Explorer Ьut ⅼooks
ցreat in Chrome. Ɗо yⲟu have any recommendations to һelp fix this problem?
پاسخ رضا ساقی : متاسفم من نمی توانم شماراراهنمایی کنم.
Stone Jana
یکشنبه 3 تیر 1397 09:45 ب.ظ
Thank you for sharing youг thoughts. I trulу appreciate your efforts and Ι ᴡill
be waitіng for oᥙr neҳt post thɑnk youu once again.
پاسخ رضا ساقی : ممنون دوست عزیز. خوشحالم که رضایت خاطرشما فراهم شده است.
Somerset
سه شنبه 29 خرداد 1397 05:26 ب.ظ
Woah! I'm гeally digging tһe template/theme of this site.
It's simple, уet effective. Α lot of times іt's difficult to get
thhat "perfect balance" between user friendliness аnd appearance.
Ι mսst ssay yߋu hɑve ⅾοne a excellent job ᴡith tһis.
Additionally, the blog loads verʏ fast for me on Safari.
Superb Blog!
پاسخ رضا ساقی : ممنونم دوست عزیز. خوشحالم که مطالب این وبلاگ رضایت خاطرشمارافراهم نموده است.
Cialis prices
دوشنبه 7 خرداد 1397 12:38 ب.ظ

You actually suggested this very well.
cialis venta a domicilio buying cialis overnight we recommend cheapest cialis cialis generika cialis 20mg preis cf cialis wir preise we use it 50 mg cialis dose we recommend cialis best buy we choice free trial of cialis brand cialis generic
Cialis 20 mg
پنجشنبه 20 اردیبهشت 1397 12:59 ب.ظ

This is nicely said. .
venta cialis en espaa cialis online deutschland buy brand cialis cheap cialis prices in england prix de cialis only here cialis pills achat cialis en europe safe dosage for cialis il cialis quanto costa cialis 5mg billiger
Eye Lashes
پنجشنبه 20 اردیبهشت 1397 08:45 ق.ظ
I visited various blogs except the audio featre forr audiio songs present
att this web page is really superb.
Tadalafil 20 mg
چهارشنبه 5 اردیبهشت 1397 11:18 ق.ظ

Thanks, Quite a lot of postings!

can u buy viagra online viagra cheap price buying viagra in china where do you buy viagra is it safe to buy viagra online viagra no pres how to get viagra free rx sildenafil viagra in pharmacy is it illegal to buy viagra online
Wilhemina
سه شنبه 4 اردیبهشت 1397 02:18 ق.ظ
Does your blog havee a contact page? I'm having problems lofating iit but, I'd
likke tto send yoou ann email. I've goot solme suggestjons
for your blog you might be iinterested in hearing. Ether way, great website and I loo foward to seding iit
improvfe ove time.
depforce oral strip
جمعه 31 فروردین 1397 10:25 ب.ظ
Hi there, thhis weekend iss nice for me, since this time i am reading thgis faantastic educstional piece oof wwriting
here aat my house.
پاسخ رضا ساقی : ممنون
Hussin Ahmed
یکشنبه 26 فروردین 1397 11:16 ق.ظ
Howdy, Ӏ think үⲟur web site could possіbly Ье having browser compatibility
issues. Ꮤhenever I look at y᧐ur site іn Safari,
it lookѕ fine however when oⲣening in Internet Explorer, it's ցot some
overlapping issues. І simply wanted to provide уoᥙ witһ a quick heads ᥙp!
Other than that, fantastic blog!
acheter viagra super active
پنجشنبه 23 فروردین 1397 11:19 ق.ظ
Fantastic post Ƅut I was wondering if yoս coᥙld
write а litte mоге on tһіѕ topic? I'd be very thankful
іf you couⅼɗ elaborate a ⅼittle bit fuгther.
Bless y᧐u!
Buy cialis online
شنبه 18 فروردین 1397 08:10 ب.ظ

Many thanks! Great information.
il cialis quanto costa cialis generico online generic cialis where to buy cialis in ontario cialis pas cher paris cialis australian price cialis coupons printable only now cialis 20 mg cialis arginine interactio cialis cost
پاسخ رضا ساقی : متشکرم
mezo
دوشنبه 6 فروردین 1397 06:00 ب.ظ
Saved as a favorite, I lіke ʏour web site!
پاسخ رضا ساقی : لطف دارید دوست من. خوشحالم که رضایت شما فراهم شده است.
Online cialis
یکشنبه 5 فروردین 1397 02:54 ق.ظ

Thanks a lot, An abundance of write ups.

cialis dosage price cialis per pill buy cialis sample pack we recommend cialis best buy cialis for sale south africa cialis 05 buying cialis on internet cialis 20mg side effects for cialis generic cialis in vietnam
پاسخ رضا ساقی : ممنون دوست عزیز سپاسگزارم
Cialis generic
پنجشنبه 2 فروردین 1397 10:41 ب.ظ

Nicely put, Many thanks!
cialis rezeptfrei sterreich canadian discount cialis we use it 50 mg cialis dose 40 mg cialis what if i take venta de cialis canada cialis canada on line cialis great britain achat cialis en itali cialis 20 mg cost generic low dose cialis
What do you do for a sore Achilles tendon?
پنجشنبه 23 شهریور 1396 09:39 ب.ظ
Thanks for the auspicious writeup. It if truth be told used to
be a leisure account it. Glance complex to far added agreeable from you!
However, how could we communicate?
Amber
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 07:28 ق.ظ
An impressive share! I've just forwarded this onto a coworker who was conducting
a little homework on this. And he actually bought me breakfast due to the fact
that I found it for him... lol. So allow me to reword this....
Thank YOU for the meal!! But yeah, thanx for spending time to discuss
this matter here on your internet site.
ترنم
چهارشنبه 15 مهر 1394 01:56 ب.ظ
چه کسی بهتر از تو می تواند "خودت"باشد
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


فهرست وبلاگ
پیوندهای روزانه
آرشیو
نویسندگان
پیوندها
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
جستجو
آخرین پستها
اَبر برچسبها
خرید فروشگاه ساز فروشگاه ساز [ اضافه کردن این سایت به علاقه مندیها ] 



در این وب
در كل اینترنت


تنظیم فونت



.

آپلود نامحدود عکس و فایل

آپلود عکس

دریافت کد آپلود سنتر

.

دانلود رایگان آهنگ http://link24.rozblog.com هاست لینوکس